Nga Dr. Reis Morina
Bruksizmi është një gjendje në të cilën ju vërtitni, kërcëllitni ose shtrëngoni dhëmbët tuaj. Nëse keni bruksizëm, ju në mënyrë të pandërgjegjshme shtrëngoni dhëmbët tuaj gjatë ditës, ose shtrëngoni ata gjatë natës (Bruksizëm i gjumit).
Njerëzit të cilët shtrëngojnë dhëmbët e tyre gjatë gjumit kanë shumë të ngjarë që të ketë çrregullime të tjera gjatë gjumit, të tilla si gërhitja dhe ndërprerje në frymëmarrje (apnea e gjumit).
Bruksizmi i lehtë mund të mos kërkojë trajtim megjithatë, në disa njerëz, bruksizmi mund të ketë pasoja të rënda sa mund të çojë në çrregullime në nofulla, dhimbje koke, dëmtime në zmaltin e dhëmbëve dhe probleme të tjera.
Shenjat dhe simptomat e bruksizmit janë këto:
1. Shtrëngimi i dhëmbëve, e cila mund të jetë me zë të lartë e mjaftueshme për të zgjuar partnerin tuaj.
2. Dhëmbë të hargjuar, rrafshuar, ndarë, të dëmtuar.
3. Smalti i dhëmbëve hargjojet, duke i ekspozuar shtresat e thella të dhëmbit tuaj.
4. Rritja e ndjeshmërisë së dhëmbëve si pasojë e ekspozimit të shtresave të thella të dhëmbit.
5. Dhimbje nofulle.
6. Muskujt përtypës të nofullës të shtrënguar, dhimbje që ndjehet si një dhimbje veshi, edhe pse kjo nuk është në fakt një problem me vesh.
7. Dhimbje koke e shurdhër në regjionit e veshëve.
8. Dhimbje dhëmbësh gjatë përtypjes.
Vizitoni dentistin tuaj nëse:
1. Dhëmbët tuaj janë të zveshur, të dëmtuar ose të ndjeshëm.
2. Ju keni dhimbje në nofullën tuaj, fytyrë apo në regjionin e veshit.
3. Të tjerët ankohen se ju bëni një zhurmë të rëndë, gjatë gjumit.
4. Ju nuk mund të hapni ose të mbyllni plotësisht nofullat tuaja.
SHKAKTARËT E BRUKSIZMIT
Nuk dihet cili është shkaktari kryesor i ketij vesi, mirëpo shkaqet e mundshme fizike ose psikologjike mund të përfshijnë:
1. Emocionet: Të tilla si ankthi, stresi, zemërimi, frustrimi apo tensioni.
2. Lloji i personalitetit: Personat agresiv, konkurrues apo hiperaktiv.
3. Harmonizimi i parregulltë i dhëmbëve të sipërm dhe të poshtëm.
4. Probleme të tjera gjatë gjumit, të tilla si apnea (frymëzënia).
Faktorët që rrisin rrezikun e bruksizmit:
1. Stresi. Ankthi apo stresi mund të çojë në shtrëngim të dhëmbëve.
2. Mosha. Bruksizmi është më i zakonshmëm në fëmijët e vegjël.
3. Lloji i personalitetit. Duke pasur një lloj personaliteti që është agresiv, konkurrues apo hiperaktiv mund të rrisë rrezikun e shfaqjes së bruksizmit.
KOMPLIKIMET QË SJELL BRUKSIZMI:
1. Dëmtimi në dhëmbët tuaj, restaurimet, kurora ose nofulla.
2. Dhimbje koke.
3. Çrregullimet në nyjen temporomandibulare të cilat manifestohen me kercitje ne regjionin e nyjes kur ju të hapni dhe të mbyllni gojën tuaj.
SI TA MENAXHOJMË KËTË GJENDJE
Në shumë raste, trajtimi nuk është i nevojshëm, mirëpo nëse problemi është i rëndë, atëherë duhet të bëhet qasja e duhur. Për të bërë këtë bisedoni me dentistin tuaj për atë që mund të punojnë më mirë për ju.
Qasja dentare
Nëse ju apo fëmija juaj ka bruksizëm, mjeku juaj mund të sugjerojnë mënyra për të ruajtur apo përmirësuar këtë gjendje:
Më së shpeshti përdoren:
Splintet: Këto janë të dizajnuara për të mbajtur dhëmbët të ndarë për të shmangur dëmin e shkaktuar nga shtrëngimi dhe kërcëllitja. Ato mund të bëhen nga materiale akrilike te forta dhe materiale të buta të cilat përshtaten mbi dhëmbët tuaj të sipërm apo të poshtëm.
Disa terapi mund të ndihmojë në lehtësimin e bruksizmit, të tilla si:
Menaxhimi i stresit. Nëse ju shtrëngoni dhëmbët tuaj për shkak të stresit, ju mund të parandaloni problemin me këshillimin profesional apo përmes strategjive që nxisin relaksim, të tilla si ushtrim apo meditim.
Medikamentet. Në përgjithësi nuk janë shumë të efektshme për trajtimin e bruksizmit, dhe më shumë hulumtime është e nevojshme për të përcaktuar efektivitetin e tyre. Shembuj të barnave që mund të përdoren për bruksizëm janë:
Relaksantët muskular. Në disa raste, mjeku juaj mund të sugjerojnë një relaksant të muskujve para gjumit, për një periudhë të shkurtër kohore.
SI TA MENAXHOJMË BRUKSIZMIN
Këto hapa të vetë-kujdesit mund të parandalojnë ose të ndihmojë në trajtimin E bruksizmit:
1. Zvogëlimin e stresit. Një dush i ngrohtë ushtrimet mund të ju ndihmojnë të relaksoheni dhe mund të zvogëlojë rrezikun e zhvillimit të bruxism.
2. Mos pini kafe ose çaj pas darke, shmanguni alkoolit dhe duhanit, pasi ato mund të përkeqësojnë bruksizmin.
3. Praktikoni zakonet e mira të gjumit.
4. Vizitoni rregullisht dentistin tuaj.
